Ανθή Καραγιάννη: «Η Πολιτεία πρέπει να στηρίζει τους αθλητές πριν τη γραμμή του τερματισμού, όχι μόνο στα μετάλλια»

Η τρις ασημένια Παραολυμπιονίκης της Αθήνας και κάτοχος μεταλλίων στο Πεκίνο και το Λονδίνο, Ανθή Καραγιάννη σε μια ειλικρινή συνέντευξη, μιλά για τις «χρυσές» της στιγμές, το παραολυμπιακό κίνημα στην επαρχία, το πραγματικό κόστος του πρωταθλητισμού, αλλά και για την ανάγκη της Πολιτείας να στέκεται ουσιαστικά δίπλα στους αθλητές με αναπηρία κατά την τετραετή προετοιμασία τους, και όχι μόνο για «μερικά φώτα δημοσιότητας» μετά την επιτυχία.

Η διαρκής εκκρεμότητα του ελληνικού αθλητισμού

Η επιτυχία στους Ολυμπιακούς και Παραολυμπιακούς Αγώνες δεν είναι υπόθεση μιας χρονιάς. Είναι ο απολογισμός μιας σκληρής τετραετίας, όπου οι αθλητές χρειάζονται ουσιαστική στήριξη για να κάνουν το έργο τους πιο εύκολο.

Ερώτηση: Με βάση την εμπειρία σας από Αθήνα 2004, Πεκίνο 2008 και Λονδίνο 2012,  ποια θεωρείτε ότι είναι η μεγαλύτερη εκκρεμότητα στον ελληνικό αθλητισμό με βάση την εμπειρία σας στον αθλητισμό;

Ανθή Καραγιάννη: Εκκρεμότητα σίγουρα είναι το ότι η Πολιτεία δεν στηρίζει τους αθλητές τόσο όσο θα έπρεπε, ώστε να μπορούν να κάνουν την προετοιμασία που χρειάζεται. Και πρέπει, να κάνει πιο εύκολη τη δουλειά τους, ώστε να έχουν όσα χρειάζονται ώσπου να φτάσουν στους Παραολυμπιακούς Αγώνες. Η Παραολυμπιάδα δεν είναι μια χρονιά, είναι προετοιμασία τεσσάρων χρόνων. Άρα σίγουρα, σαν εκκρεμότητα θα έπρεπε η Πολιτεία να στηρίζει πολύ περισσότερο τους αθλητές.

Ερώτηση: Πιστεύετε ότι η Ελλάδα αντιμετωπίζει τον Παραολυμπιακό αθλητισμό ως ισότιμο ή ως κάτι συγκινητικό κάθε τέσσερα χρόνια;

Ανθή Καραγιάννη: Όχι, δεν τον αντιμετωπίζει ως ισότιμο. Εκείνη την εποχή των Ολυμπιακών Αγώνων στην Αθήνα okay, λίγο, ήταν τελείως, ήταν διαφορετικά τα πράγματα, ναι. Γιατί γινόταν στην Ελλάδα. Ως τότε και από εκεί και πέρα, όχι, σίγουρα η αντιμετώπιση δεν είναι η ίδια.

Το «πακέτο» της επιτυχίας και η ανάγκη για χορηγούς

Ο πρωταθλητισμός απαιτεί μια ολόκληρη αλυσίδα υποστήριξης. Υποδομές, επιστήμη, οικονομικοί πόροι και κοινωνική αποδοχή πρέπει να συνυπάρχουν, καθώς κανένα κομμάτι από μόνο του δεν αρκεί.

Ερώτηση: Τι χρειάζεται περισσότερο κατά τη γνώμη σας ένας άνθρωπος, ένας αθλητής για να πετύχει; Οικονομική στήριξη, προπονητικές υποδομές, επιστημονική υποστήριξη ή κοινωνική αποδοχή από τους υπόλοιπους;

Ανθή Καραγιάννη: Όλα μαζί. Το κάθε ένα από μόνο του δεν κάνει τίποτα δυστυχώς, ή ευτυχώς. Σίγουρα χρειάζονται όλα μαζί. Και οι υποδομές, και η επιστημονική υποστήριξη, και η κοινωνική αναγνώριση είναι απαραίτητα. Και εννοείται η οικονομική υποστήριξη, γιατί ο άνθρωπος με αναπηρία ξοδεύει πολύ περισσότερα. Ειδικά τα άτομα που είναι σε αμαξίδιο . Δεν αμφισβητώ ότι ο αθλητής σε υψηλό επίπεδο ξοδεύει αρκετά. Προς Θεού. Απλά οι περισσότεροι έχουν τη βοήθεια των χορηγών.

Ερώτηση: Ποια θεωρείτε ότι είναι η μεγαλύτερη παρανόηση για το Παραολυμπιακό πρωτάθλημα; Ότι δεν έχει ανταγωνισμό, ότι δεν έχει εμπορικά έσοδα και δεν δίνεται τόση μεγάλη σημασία όπως οι αρτιμελείς παραδείγματος χάριν;

Ανθή Καραγιάννη: Ναι. Δεν έχει τόση εμπορικότητα, γιατί δεν στηρίζουν οι χορηγοί τους Παραολυμπιονίκες. Δυστυχώς. Για να φτάσει ένας αθλητής να πάρει μέρος είτε σε παγκόσμιο είτε σε Παραολυμπιακούς Αγώνες, σημαίνει ότι πρέπει να είναι στη ranking list ψηλά, άρα πρέπει να κάνει κάποιους αγώνες συγκεκριμένους που ορίζει η Παγκόσμια Ομοσπονδία για να πιάσει τα όρια και να πάει εκεί. Δεν είναι τόσο εύκολο, απλά ο κόσμος δεν το ξέρει. Και βλέπει λίγους αθλητές, οπότε λέει εντάξει η συμμετοχή είναι μικρή. Δεν είναι έτσι όμως.

Η πρόσβαση στον αθλητισμό στην επαρχία: Το παράδειγμα της Καβάλας

Η επαρχία κρύβει σπουδαίους προπονητές και ανθρώπους με μεράκι, όμως οι υποδομές και η υποστήριξη απέχουν πολύ από το να χαρακτηριστούν ιδανικές για ένα παιδί με αναπηρία.

Ερώτηση: Πόσο εύκολη είναι στην πράξη η πρόσβαση ενός παιδιού με αναπηρία σε οργανωμένο αθλητισμό στην επαρχία, όπως η Καβάλα;

Ανθή Καραγιάννη: Και πάλι καλά στην Καβάλα είμαστε, σε πολύ καλύτερη κατάσταση σε σχέση με άλλες πόλεις που ακούω. Καταρχήν οι προπονητές είναι αξιόλογοι. Και όλο και κάποιον έχουμε εδώ πέρα να μας καθοδηγήσει με τον έναν ή με τον άλλον τρόπο, είτε λίγο είτε πολύ , και μας στηρίζουνε ώστε να πετύχουμε την καλύτερη επίδοση στους αγώνες που συμμετέχουμε . Φυσικά θα μπορούσε να είναι ακόμα καλύτερη η κατάσταση, όμως από τη χάλια κατάσταση που ακούω σε άλλες επαρχιακές πόλεις που δυστυχώς δεν στηρίζουν τα παιδιά τους, η Καβάλα είναι σε πολύ καλό επίπεδο .

Όταν σβήνουν τα φώτα της δημοσιότητας

Οι βραβεύσεις και οι φωτογραφίες κρατούν μόνο λίγες μέρες. Μετά, οι προβολείς σβήνουν και ο κάθε αθλητής επιστρέφει μόνος του στο δικό του μοναχικό και δύσκολο δρόμο.

Ερώτηση: Υπάρχει συνέχεια μετά τα μετάλλια ή ο αθλητής μένει μόνος του όταν τελειώσει μια μεγάλη διοργάνωση όπως οι Παραολυμπιακοί Αγώνες;

Ανθή Καραγιάννη: Στους Παραολυμπιακούς Αγώνες, στα παγκόσμια, στα πανευρωπαϊκά, μετά από λίγες μέρες βγαίνουν κάποιες φωτογραφίες, γίνονται κάποιες βραβεύσεις, και μετά κλείνουνε τα φώτα για όλους. Ο καθένας παίρνει τον δρόμο του. Μετά σε ξεχνάνε. Είναι απλά τα πράγματα για αυτούς.

Ερώτηση: Οι Παραολυμπιακοί της Αθήνας 2004 παρουσιάστηκαν ως ιστορική ευκαιρία αλλαγής για την κοινωνία. 22 χρόνια μετά έμεινε κάτι πραγματικά από αυτό το πράγμα ή ήταν μόνο λόγια στην πράξη;

Ανθή Καραγιάννη: Η αλήθεια είναι ότι λόγω των Παραολυμπιακών του 2004 ο κόσμος ενημερώθηκε πολύ σχετικά με τους Παραολυμπιακούς Αγώνες και με το Παραολυμπιακό κίνημα και με τα άτομα με αναπηρία. Οπότε σε αυτό το κομμάτι, ναι, υπάρχει διαφορά. Αλλά ως προς τα υπόλοιπα, όχι. Εξακολουθούν να είναι δυστυχώς τα ίδια. Και τώρα η κατάσταση, ακούω από τους υπόλοιπους αθλητές ότι είναι ακόμα χειρότερη.

Η διαδρομή προς την κορυφή: Από το σχολείο στα στάδια του κόσμου

Το τρέξιμο ήταν η διέξοδός μου από παιδί. Όταν ανακάλυψα το Παραολυμπιακό κίνημα, βρήκα έναν χώρο όπου μπορούσα να συναγωνιστώ επί ίσοις όροις και να κάνω το όνειρό μου πραγματικότητα.

Ερώτηση: Πώς μπήκε ο στίβος στη ζωή σας ως αθλήτρια και ποια ήταν η αφορμή να ασχοληθείτε με τον στίβο;

Ανθή Καραγιάννη: Εγώ γενικά με τον αθλητισμό ασχολιόμουν από μικρή. Και στην αρχή έπαιρνα μέρος με άτομα, με αρτιμελείς. Δεν ήξερα για το Παραολυμπιακό κίνημα. Στην πορεία έμαθα. Με τον στίβο ασχολήθηκα από πολύ μικρή, από το δημοτικό ακόμα. Μου άρεσε πολύ από μικρή να τρέχω. Και ενημερώθηκα μετά για το Παραολυμπιακό κίνημα και μπήκα αμέσως, δεν είχα σκαλώματα. Από τη στιγμή που υπήρχε το πρόβλημά μου με το μάτι μου και μπορούσα να συναγωνιστώ αθλητές όμοιους με μένα, εννοείται ότι το έκανα.

Ερώτηση: Στην Αθήνα το 2004 κατακτήσατε τρία ασημένια μετάλλια. Όταν τελείωσε εκείνη η διοργάνωση, νιώσατε ότι άλλαξε η ζωή σας μέσα σε λίγες ημέρες; Υπήρχε κάτι διαφορετικό;

Ανθή Καραγιάννη: Πραγματικά όμως άλλαξε η ζωή μου. Άλλαξε, με γνώρισαν πιο πολύ. Και η αλήθεια είναι ότι ανοίγουν οι πόρτες ακόμα και τώρα, ακόμα πιο εύκολα. Σου είμαι απολύτως ειλικρινής. Που αυτό δυστυχώς συμβαίνει στην Ελλάδα . Δεν πρέπει να είναι μόνο για τους αναγνωρίσιμους ανθρώπους . Πρέπει να ανοίγουν οι πόρτες των υπηρεσιών . Γιατί εκεί είναι το πρόβλημα . Εμένα με ευνοεί όλο αυτό, δεν στο κρύβω, ναι, αλλά είναι πολύ κρίμα για όλους τους υπόλοιπους. Πολύ κρίμα.

Ερώτηση: Κάποιο από τα τρία ασημένια μετάλλια της Αθήνας έχει μεγαλύτερη συναισθηματική αξία για εσάς;

Ανθή Καραγιάννη: Όχι, όλα είναι το ίδιο. Πραγματικά, όπως και του Πεκίνου, όπως και του Λονδίνου. Πραγματικά όλα έχουν την ίδια αξία, τον ίδιο κόπο, την ίδια προσπάθεια, τον ίδιο ιδρώτα, το ίδιο κλάμα, την ίδια χαρά. Όλα το ίδιο είναι, δεν μπορώ να τα ξεχωρίσω.

Ερώτηση: Στο Πεκίνο το 2008 πήρατε ασημένιο στο μήκος. Ήταν πιο δύσκολο να φτάσετε εκεί μετά την έκρηξη της δημοσιότητας του 2004;

Ανθή Καραγιάννη: Όχι, ήταν πιο δύσκολο με την έννοια ότι είχα εκείνη τη χρονιά, όλη τη χρονιά, με ταλαιπωρούσαν οι θλάσεις στη γάμπα, η μία πίσω από την άλλη. Μόνο με αυτή την έννοια. Κατά τα άλλα δεν ήταν για κάποιον άλλον λόγο δύσκολο.

Ερώτηση: Στο Λονδίνο το 2012 πήρατε χάλκινο στο μήκος. Εκείνο το μετάλλιο είχε περισσότερη γεύση αντοχής, χαράς, μεγαλύτερης προσπάθειας; Τι θεωρείτε;

Ανθή Καραγιάννη: Θεωρώ ότι ήμουν και πιο μεγάλη, και ήτανε πιο δύσκολο με την έννοια ότι πάντα βγαίνουν νέα φιντάνια και οι νέες, εννοείται ότι έχουν πιο πολλές αντοχές, έχουν ταλέντο, εννοείται. Εμείς όσο μεγαλώνουμε, όλοι όσο μεγαλώνουν είναι πιο δύσκολο. Και οι τραυματισμοί βγαίνουν και πιο εύκολα όσο μεγαλώνεις. Αλλά παρόλα αυτά μου πήγε καλά και έκλεισα την καριέρα μου με ένα ακόμα μετάλλιο.

Ερώτηση: Υπάρχει κάποιος αγώνας που ακόμη σκέφτεστε ότι μπορούσατε να πετύχετε κάτι παραπάνω;

Ανθή Καραγιάννη: Στο Πεκίνο μπορούσα να κερδίσω στο μήκος, απλά δεν… ήθελε και λίγο τύχη. Δεν πειράζει όμως, και πάλι λέω, Θεούλη μου σε ευχαριστώ και σε ευγνωμονώ.

Το κρυφό κόστος του πρωταθλητισμού και η αξία της υπομονής

Ο πρωταθλητισμός σου στερεί τις απλές χαρές της καθημερινότητας, αλλά σου χαρίζει μαθήματα ζωής. Το μυστικό είναι να μην τα παρατάς ποτέ, όσα εμπόδια κι αν βρεθούν μπροστά σου.

Ερώτηση: Ποιο είναι το κόστος του πρωταθλητισμού που δεν φαίνεται στις κάμερες;

Ανθή Καραγιάννη: Δεν μπορείς να κάνεις πολλά πράγματα που μπορεί να κάνει ένας απλός κόσμος. Δεν μπορείς να πας στη θάλασσα όποτε θες, δεν μπορείς να φας ό,τι θες, δεν μπορείς να πιεις, δεν μπορείς να ξενυχτήσεις, δεν μπορείς να τα κάνεις όλα αυτά. Εμένα όμως δεν με πείραζε τότε. Γιατί λέω κάθε πράγμα στον καιρό του. Ήταν επιλογή μου να ασχοληθώ με όλο αυτό, δεν το μετανιώνω. Τον χρόνο πίσω να γυρνούσα, πάλι το ίδιο θα έκανα. Γιατί όλα αυτά που δεν μπορούσα να κάνω τότε,  μπορώ να τα κάνω τώρα.

Ερώτηση: Όταν είχατε μεγαλύτερη κούραση, πώς το διαχειριστήκατε; Δηλαδή υπήρχαν στιγμές που το σώμα σας σάς έλεγε «θέλω ξεκούραση», παραδείγματος χάριν;

Ανθή Καραγιάννη: Όταν μπαίνεις σε αυτόν τον χώρο, γενικά στον αθλητισμό και κυρίως στον πρωταθλητισμό, οφείλεις να έχεις υπομονή και πειθαρχία. Ευτυχώς είχα και τα δύο. Οπότε είχα υπομονή και όταν και το σώμα μου μού έλεγε «κουράστηκα», ναι μεν το άκουγα, αλλά έπρεπε να κάνω κάποια πράγματα και τα έκανα. Και τελικά μου βγήκαν σε καλό. Γιατί όλοι περνάμε δύσκολα, είτε είναι αθλητισμός είτε στη ζωή μας γενικά, να μην τα παρατάμε. Γιατί εμπόδια βγαίνουνε πάντα, και σε όλους. Ακόμα και στους μαθητές που αποτυγχάνουν στις εξετάσεις τους. Το σημαντικό είναι να μην τα παρατάμε και να προσπαθούμε. Η προσπάθεια είναι πολύ σημαντική. Κι ας μην έρθει η επιτυχία η τόσο μεγάλη που θέλουμε.

Η μέγιστη τιμή και το μήνυμα προς τη νέα γενιά

Το να βλέπεις το όνομά σου στο στάδιο της πόλης σου είναι μια βαθιά συγκινητική δικαίωση. Η μεγαλύτερη ευχή μου, όμως, είναι κάθε νέο παιδί να έχει την ευκαιρία να ζήσει παρόμοιες στιγμές.

Ερώτηση: Τι σημαίνει για εσάς ότι ένα στάδιο της πόλης σας φέρει το όνομά σας;

Ανθή Καραγιάννη: Ήταν κάτι που δεν το περίμενα πραγματικά. Η τιμή είναι πάρα πολύ μεγάλη, χαίρομαι πραγματικά. Για μένα, έτσι όπως το αγαπούσα αυτό το γήπεδο, εξακολουθώ να το αγαπώ, το στάδιο. Γιατί εκεί μέσα έκανα όλες μου τις προπονήσεις τα περισσότερα χρόνια της αθλητικής μου πορείας. Δεν άλλαξε κάτι ως προς αυτό. Ναι μεν δόθηκε το όνομά μου και πραγματικά είναι τιμή μου, και εύχομαι όλοι, μακάρι όλοι να μπορούσαν να ζήσουν παρόμοιες στιγμές.

Ερώτηση: Ποιο μήνυμα θα δίνατε στους νέους αθλητές που θέλουν να ακολουθήσουν την πορεία σας;

Ανθή Καραγιάννη: Να προσπαθούν και να μην τα παρατάνε.

Ερώτηση: Και επειδή είστε γονιός, τι μήνυμα θα δίνατε σε έναν νέο γονιό, ο οποίος έχει ένα παιδί με αναπηρία και δεν ξέρει πώς να το διαχειριστεί; Τι πρέπει να κάνει; Να ασχοληθεί με τον αθλητισμό;

Ανθή Καραγιάννη: Εννοείται. Όλα είναι στο μυαλό μας. Αν εμείς οι μεγάλοι μπορούμε να διαχειριστούμε αυτό που ήρθε, γιατί ήταν θέλημα Θεού γιατί όλα είναι θέλημα Θεού τότε και τα παιδιά θα μπορέσουν με την αναπηρία να το διαχειριστούν και εκείνα. Όλα από εμάς εξαρτώνται.