Μηνύματα phishing στο εταιρικό email που φαίνεται να έχει στείλει ο εργοδότης σου, ύποπτα τηλεφωνήματα που σε ειδοποιούν ότι πρέπει άμεσα να πληρώσεις μια… κλήση που ποτέ δεν πήρες, ιστοσελίδες που έπεσαν θύματα χακαρίσματος και τα δεδομένα σου διέρρευσαν ποιος ξέρει πού.
Οι online κίνδυνοι είναι υπαρκτοί αλλά δεν χρειάζεται να αγχώνεσαι! Αν ξέρεις τα σωστά “κόλπα”, δεν θα γίνεις ποτέ το επόμενο θύμα διαδικτυακού scam. Ακολουθεί οδηγός επιβίωσης από online επιθέσεις.
1. Εμπιστέψου ιστοσελίδες που ήδη γνωρίζεις
Όταν πρόκειται για online αγορές, η ασφάλεια ξεκινά από το ποιον εμπιστεύεσαι. Καλύτερα να αγοράζεις από retailers ή sites που ξέρεις, όπως το επίσημο site you.gr, παρά να κυνηγάς την πιο φθηνή προσφορά από κάποιο άγνωστο link. Μάλιστα, αν κάτι φαίνεται πάρα πολύ καλό για να είναι αληθινό, μάλλον… δεν είναι αληθινό! Ένα ηλεκτρονικό μαγαζί που σου δίνει 90% έκπτωση σε Apple Watch είναι σίγουρη παγίδα.
Tip: Κι αν δεν ξέρεις; Ρώτα την κοινότητα! Πριν αγοράσεις ή εμπιστευτείς κάποιον, τσέκαρε κριτικές, φόρουμ ή social media. Οι εμπειρίες άλλων χρηστών σου δίνουν πολύτιμα στοιχεία.
2. Κάνε πληρωμές μόνο μέσα από ελεγμένα συστήματα
Μπορεί η αντικαταβολή να σου φαίνεται ασφαλής μέθοδος πληρωμής, αλλά είναι μάλλον… η χειρότερη επιλογή που μπορείς να κάνεις, γιατί δύσκολα αποδεικνύεται. Αντιθέτως, όταν αγοράζεις online, προτίμησε επιλογές όπως το PayPal γιατί, αν κάτι πάει στραβά, μπορείς να διεκδικήσεις επιστροφή χρημάτων και μέσω της πλατφόρμας, αποδεικνύοντας πιο εύκολα το “scam” και χωρίς να περιμένεις επιστροφή χρημάτων από… φαντάσματα.
Tip: Όσο περισσότερες επιλογές online πληρωμής προσφέρει ένα κατάστημα, τόσο πιο έμπιστο είναι συνήθως.
3. Προστάτεψε τα προσωπικά σου δεδομένα
Φυσικά πρέπει κι εσύ ο ίδιος/η ίδια να προστατεύεσαι όσο μπορείς: μην δίνεις ποτέ κωδικούς, αριθμούς τραπεζικών καρτών ή ΑΦΜ σε email, μηνύματα ή τηλεφωνήματα. Καμία τράπεζα και κανένας “σοβαρός” επαγγελματίας δεν θα σου ζητήσει τέτοια στοιχεία μέσω email ή τηλεφώνου και οι απατεώνες ξέρουν πώς να σε κάνουν να εμπιστευτείς κάτι που δεν πρέπει. Έχε λοιπόν τις κεραίες σου ανοιχτές!
4. Ενεργοποίησε το two-factor authentication
Ενεργοποίησε τον έλεγχο ταυτότητας δύο παραγόντων (2FA) όπου μπορείς – είναι από τα πιο σημαντικά και ταυτόχρονα πιο εύκολα βήματα που μπορείς να κάνεις για να προστατευτείς ακόμα κι αν κάποιος βρει τον κωδικό σου. Δεν θα έχει καμία αξία, γιατί και πάλι θα χρειάζεται το κινητό σου για να μπει.
Tip: Το ήξερες ότι υπάρχουν και εφαρμογές ακριβώς για αυτή τη δουλειά; Τόσο η Google όσο και η Microsoft έχουν εφαρμογές (Authenticators) για να κάνουν τη ζωή σου πιο εύκολη και ασφαλή.
5. Κοίτα ποιος πραγματικά σου μιλάει
Πριν πατήσεις σε link ή ανοίξεις email, κάνε ένα μικρό τσεκ: είναι η εταιρεία ή το άτομο που λέει ότι είναι; Ναι, ξέρω, ακούγεται basic, αλλά πολλές απάτες μοιάζουν πάρα πολύ αληθινές, μέχρι να τσεκάρεις το όνομα του αποστολέα και να δεις ότι έχει απλά μια παύλα περισσότερη.
Tip: Αν δεν είσαι απόλυτα σίγουρος, γκούγκλαρέ το – πολλές φορές είχαν την ίδια απορία με σένα και άλλοι χρήστες και υπάρχει ήδη συζήτηση σε κάποιο forum για το θέμα.
6. Μην πανικοβάλλεσαι
Ένας εύκολος τρόπος για να καταλάβεις αν κάτι είναι scam είναι η πίεση να κάνεις κάτι άμεσα. Αν δεις, λοιπόν, προτροπές του στυλ “Πλήρωσε τώρα ή θα χάσεις την ευκαιρία!”, “Ο λογαριασμός σου θα κλειδωθεί σε 10 λεπτά” και άλλα τέτοια όμορφα, μείνε μακριά. Αυτό είναι κόλπο των απατεώνων να σε πιέσουν και να σε αναγκάσουν να μη σκεφτείς λογικά. Μη βιάζεσαι λοιπόν. Το αληθινά επείγον σπάνια έρχεται με email.
Το Internet δεν είναι το σκοτεινό δάσος που φοβάσαι, αλλά σίγουρα χρειάζεται λίγο street smarts. Έλεγξε τις πηγές, κράτα ασφαλή τα προσωπικά σου στοιχεία και μην πέφτεις σε προσφορές “too good to be true”. Μείνε ήρεμος/η, κάνε double-check και θα σερφάρεις online χωρίς κανένα πρόβλημα.
Να θυμάσαι: οι απατεώνες υπάρχουν, αλλά με λίγη παρατηρητικότητα και ψυχραιμία, μπορείς να τους αποφύγεις και να απολαμβάνεις τον ψηφιακό κόσμο χωρίς απρόοπτα.
