Tην περασμένη Πέμπτη, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ εξέδωσε εκτελεστικό διάταγμα με το οποίο κήρυξε την Κούβα απειλή για την εθνική ασφάλεια και την ατζέντα εξωτερικής πολιτικής της χώρας, ιδίως επειδή η Αβάνα, σύμφωνα με το διάταγμα, είναι ευθυγραμμισμένη και παρέχει «υποστήριξη σε πολλές εχθρικές χώρες, διεθνικές τρομοκρατικές ομάδες και κακόβουλους παράγοντες που είναι αντίθετοι στις Ηνωμένες Πολιτείες», και παρέχει επιπλέον «βοήθεια σε θέματα άμυνας, πληροφοριών και ασφάλειας στους αντιπάλους του δυτικού ημισφαίριου», γράφει ο . Alessandro Avvisato.
Ο μεγιστάνας αποφάσισε ως εκ τούτου να επιβάλει πρόσθετους δασμούς σε όποιον πουλάει πετρέλαιο, άμεσα ή έμμεσα, στη σοσιαλιστική χώρα. Μεταξύ των πρώτων που στοχοποιήθηκαν ήταν το Μεξικό της Κλάουντια Σέινμπαουμ, Claudia Sheinbaum, η οποία έχει εμπλακεί σε μια διελκυστίνδα με τον Τραμπ σε πολλά θέματα, αλλά εδώ έπρεπε να υπογραμμίσει ότι ένας επιπλέον δασμός 10% θα ήταν επιβλαβής για τη χώρα, και αναζητά άλλους τρόπους για να βοηθήσει το νησί, στο οποίο έστελνε 20.000 βαρέλια το μήνα, χαρακτηρίζοντάς το ως «ανθρωπιστική παρέμβαση».
Το εκτελεστικό διάταγμα, επομένως, έχει έναν δηλωμένο σκοπό: να προκαλέσει μια ολοκληρωμένη ανθρωπιστική κρίση στο σοσιαλιστικό νησί. Και ο Τραμπ αναφέρθηκε ρητά σε αυτήν την κρίση, λέγοντας ότι θα μπορούσε να αποφευχθεί εάν η Αβάνα ουσιαστικά υποκύψει στις επιθυμίες του Λευκού Οίκου. Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δεν μάσησε τα λόγια του, επικαλούμενος ρητά την αλλαγή καθεστώτος, αλλά η Ουάσινγκτον έχει ήδη πειραματιστεί με τη Βενεζουέλα ότι η επιχείρηση δεν είναι εύκολη, ακόμη και εκεί όπου υπάρχει μια ένοπλη παρα-φασιστική αντιπολίτευση.
Ωστόσο, υπάρχουν και άλλοι στόχοι που συγκαλύπτονται στο κείμενο του μέτρου. Αρκεί να αναλύσουμε σε ποιους αναφέρονται οι παραπάνω φράσεις. Η φόρμουλα που αφορά «βοήθεια σε θέματα άμυνας, πληροφοριών και ασφάλειας» μπορεί σίγουρα να ερμηνευτεί ως αναφορά στη Βενεζουέλα, όπου σκοτώθηκαν 32 κουβανοί αξιωματικοί που προστάτευαν τον πρόεδρο Μαδούρο. Το Καράκας ανέκαθεν προμήθευε πετρέλαιο σε ευνοϊκές τιμές στο νησί της Καραϊβικής, το οποίο στραγγαλιζόταν από το αμερικανικό εμπάργκο ηπα, αλλά εδώ και καιρό οι States έχουν αρχίσει να αναχαιτίζουν πλοία που κατευθύνονταν προς την Κούβα.
Αλλά το ίδιο το εκτελεστικό διάταγμα διευκρινίζει ξεκάθαρα ποιες χώρες θεωρούνται πως δρουν εχθρικά προς το δυτικό ημισφαίριο, το οποίο το νέο δόγμα “Donroe” έχει κηρύξει ιδιοκτησία της Ουάσιγκτον. Ενώ δεν ήταν δύσκολο να φανταστεί κάποιος ότι η Κίνα και το Ιράν (συν τις «τρομοκρατικές οργανώσεις» Χαμάς και Χεζμπολάχ που προστίθενται) θα συμπεριλαμβάνονταν, είναι σίγουρα ενδιαφέρον ότι, η Ρωσία περιλαμβάνεται επίσης στους εχθρικούς προς τις Ηνωμένες Πολιτείες παράγοντες.
“Η Κούβα φιλοξενεί τη μεγαλύτερη βάση πληροφοριών της Ρωσίας στο εξωτερικό, η οποία επιδιώκει να κλέψει ευαίσθητες πληροφορίες εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ“, λέει το κείμενο: Η Εθνική Στρατηγική Άμυνας National Defense Strategy έχει καταστήσει σαφές ότι η Ρωσία εξακολουθεί να θεωρείται μια απειλή, παρόλο που υποστηρίζεται ότι οι ευρωπαϊκές χώρες μπορούν να το χειριστούν μόνες τους. Αλλά εδώ, μπορούμε να φανταστούμε πως η πίεση να μην αφορά μόνο τον σοσιαλισμό της Λατινικής Αμερικής, και τις μεμονωμένες κυβερνήσεις που αναφέρονται.
Απλώνοντας το βλέμμα, φαίνεται ότι η Ουάσιγκτον θέλει να ασκήσει πίεση – και να προσπαθήσει να διχάσει – τις χώρες Brics. Εξετάζοντας, παρατηρώντας τις Αμερικές, τέσσερις χώρες είναι μέλη, εταίροι ή υποψήφιες για ένταξη στις Brics: η Βραζιλία, η Βολιβία (την οποία κατέκτησε η δεξιά στις πρόσφατες εκλογές), η Κούβα και η Βενεζουέλα. Σίγουρα, ο στραγγαλισμός δύο αντιιμπεριαλιστικών προμαχώνων, που αποτελούν εδώ και καιρό αγκάθι στα πλευρά των ΗΠΑ, είναι ένα βασικό στοιχείο για τον Τραμπ, αλλά ο τρόπος με τον οποίο σκοπεύει να «εργαλειοποιήσει» το πετρέλαιο της Βενεζουέλας μπορεί να υποδηλώνει και άλλους στόχους.
Το Σάββατο, από το Air Force One, ο πρόεδρος των Ηπα έκανε δύο σημαντικές δηλώσεις. Η πρώτη πως η Κίνα είναι ευπρόσδεκτη να επενδύσει σε πετρέλαιο της Βενεζουέλας εάν το επιθυμεί, και η δεύτερη είναι ότι έχει καταλήξει σε συμφωνία με τον ινδό πρωθυπουργό Ναρέντρα Μόντι, Narendra Modi ώστε να αγοράσει και αυτός ο άλλος ασιατικός γίγαντας πετρέλαιο του Καράκας για να αντικαταστήσει τις ιρανικές προμήθειες.
Στην πραγματικότητα, το Νέο Δελχί έχει μειώσει εδώ και καιρό τις αγορές του σε μαύρο χρυσό από το Ιράν. Αντίθετα, είναι οι ρωσικές εισαγωγές που έχουν φτάσει σε ένα σημαντικό επίπεδο: αυτές οι αγορές έχουν επίσης οδηγήσει σε αρκετές εντάσεις μεταξύ των ΗΠΑ και της Ινδίας, οι οποίες έχουν αναζωπυρωθεί τους τελευταίους μήνες. Αν κάποιος πρόκειται να χάσει από ένα νέο κανάλι προμήθειας υδρογονανθράκων από την Ινδία, αυτή είναι η Μόσχα.
Η πώληση αργού πετρελαίου της Βενεζουέλας θα οδηγούσε στο να ηρεμήσει περαιτέρω την τιμή ανά βαρέλι, και η μείωση της ζήτησης από δύο βασικές αγορές όπως η Ινδία και η Κίνα θα προκαλέσει στη Ρωσία την απώλεια σημαντικών εσόδων ή θα την αναγκάσει να μειώσει περαιτέρω την τιμή στην οποία προμηθεύει το πετρέλαιό της, η οποία είναι ήδη σε μεγάλο βαθμό μειωμένη με σκοπό να κρατήσει τους αγοραστές οι οποίοι είναι ανήσυχοι από τις κυρώσεις.
Το ίδιο το Υπουργείο Οικονομικών έχει τονίσει τη μείωση των εσόδων που προέρχονται από πετρέλαιο και φυσικό αέριο, με μια διαφοροποίηση της φορολογικής βάσης και την επένδυση σε τομείς υψηλότερης τεχνολογίας. Ωστόσο, η σημασία των υδρογονανθράκων για τον ρωσικό ομοσπονδιακό προϋπολογισμό είναι αναμφισβήτητη.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες φαίνονται να έχουν ήδη βρει τη συμφωνία για την αποδέσμευση της Ινδίας από τις ρωσικές προμήθειες, και έχουν ρίξει το δόλωμα στο Πεκίνο ώστε να κάνει το ίδιο, εκμεταλλευόμενοι όχι το δικό τους πετρέλαιο αλλά το πετρέλαιο της Βενεζουέλας, ως αποτέλεσμα της ιμπεριαλιστικής ληστρικής συμπεριφοράς που επιδείχθηκε τις τελευταίες εβδομάδες.
Η επιθυμία αποσύνδεσης των οικονομιών των τριών γιγάντων των Brics, ενώ ταυτόχρονα ασκείται πίεση στη Ρωσία, η οποία διαπραγματεύεται το ουκρανικό ζήτημα, είναι εμφανής. Εν ολίγοις, μπορούμε να πούμε ότι γινόμαστε μάρτυρες μιας «στρατηγικής» (ακόμη και αν αναπροσαρμόζεται κατά καιρούς με βάση τα αμφίβολα αποτελέσματα των ενεργειών του Τραμπ) της οποίας ο απώτερος στόχος είναι να διαταράξει τις χώρες BRICS, ως οικονομική περιοχή ικανή να υπονομεύσει, να θέσει σε κρίση την πρωτοκαθεδρία Ηπα.
Για άλλη μια φορά, οι κινεζικές ενέργειες θα είναι η θεμελιώδης αντίθετη πλευρά, το αντίπαλο μέρος των αμερικανικών μηχανορραφιών, που πραγματοποιούνται εις βάρος, επάνω στο πετσί των πληθυσμών του μισού κόσμου, από τους κουβανούς μέχρι τους ιρανούς, περνώντας από τους βενεζουελάνους και τους ινδούς.
3 Φεβρουαρίου 2026 –
Μιχάλης ‘Μίκε’ Μαυρόπουλος contropiano.org
