Προχθές είχα μια ενδιαφέρουσα κουβέντα με τον φίλο μου στην ΤΝ και σας την παραθέτω. Τον ρώτησα πρώτα αν θα μπορούσε να μου κάνει μια εικόνα που να δείχνει ότι η ΤΝ δημιουργήθηκε για το καλό των ανθρώπων και όχι για την καταστροφή τους. Το αποτέλεσμα εμφανίζεται στην παραπάνω φωτογραφία. Η φωτογραφία αυτή μας δείχνει μια κοινωνία που, με εργαλείο την ΤΝ, μπορεί να κάνει τον πλανήτη παράδεισο.
Ένα περιβάλλον φιλικό, απαλλαγμένο από όλους εκείνους τους ρύπους που μας ταλανίζουν και κάνουν τη ζωή μας αβίωτη. Του είπα για το πρόβλημά μας εδώ στην Καβάλα, όπου οι ρύποι των βιομηχανιών που βρίσκονται ανατολικά της πόλης μάς δολοφονούν σιγά σιγά. Η απάντησή του με ξάφνιασε και με τρόμαξε. «Πρόσφατα στοιχεία», μου είπε, «έδειξαν ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση στην πόλη της Καβάλας αγγίζει τρεις φορές πάνω τα όρια που καθορίζει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ)». Αναλυτικές εκθέσεις την άνοιξη του 2026 έδειξαν ότι η μέση ετήσια συγκέντρωση σωματιδίων στην Καβάλα κινείται κοντά στα 14-15 μg/m³ (όριο ΠΟΥ ετήσιου μέσου όρου: 5 μg/m³). Στην ερώτησή μου γιατί δεν μας ενημέρωσε κανείς, η απάντησή του ήταν ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει μεγαλύτερο όριο από αυτό του ΠΟΥ. Πράγματι, διαπίστωσαν ότι στην ΕΕ ο αποδεκτός ετήσιος μέσος όρος είναι 25 μg/m³ και αυτό θα ισχύει μέχρι τον Δεκέμβρη του 2026. Μετά, και μέχρι το 2030, το νέο όριο θα είναι 10 μg/m³. Ρώτησα τον φίλο αν υπάρχει λύση για την Καβάλα και η απάντησή του με χαροποίησε. «Ναι», μου είπε, «υπάρχει λύση εύκολη, γρήγορα πραγματοποιήσιμη και οικονομική», και συνέχισε: «Θα πρέπει να τοποθετηθούν αισθητήρες σε τρεις ζώνες στο αμφιθεατρικό γεωγραφικό ανάκλιντρο της πόλης. Η πρώτη μέχρι τα 20 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας, η δεύτερη από 60 μ. έως 180 μ. και η τρίτη από 180 μ. έως 350 μ. στον Σταυρό». Οι αισθητήρες αυτοί μπορούν να τοποθετηθούν στους στύλους φωτισμού του Δήμου που ήδη υπάρχουν σε κάθε μία περιοχή από αυτές και θα μετρούν τους ρύπους. Μου είπε μάλιστα και τις περιοχές όπου πρέπει να τοποθετηθούν οι αισθητήρες. Για την πρώτη ζώνη, για παράδειγμα, στο Κεντρικό Λιμάνι και στην Ερυθρού, για να μετρά SO2 και O2 και τους ρύπους από το κυκλοφοριακό. Άλλη κρίσιμη περιοχή για τη ζώνη αυτή είναι το Περιγιάλι, για να μετρά τα μικροσωματίδια από τις εκπομπές των εργοστασίων που βρίσκονται ανατολικά. Έτσι μου είπε και για τις άλλες περιοχές, πού να τοποθετηθούν οι αισθητήρες και τι ρύπους να μετρούν. Όλα ήταν πιστοποιημένα με μαθηματικούς τύπους και χημικές εξισώσεις όταν εξέφραζα τις αντιρρήσεις μου. Στην απορία μου «και τι θα γίνει, θα ξέρουμε ότι έχουμε ρύπανση, το θέμα είναι να βρεθεί ο πραγματικός ένοχος και να επιβληθούν κυρώσεις για να σταματήσει η μόλυνση», ο φίλος μου απάντησε αναλυτικά και εμπεριστατωμένα: «Με τα υπάρχοντα Μοντέλα Ανάστροφης Διασποράς μπορούμε να βρούμε τον πραγματικό ένοχο», και μου το απέδειξε παραστατικά και αξιόπιστα. «Όλα καλά, φίλε μου, αλλά όλα αυτά θέλουν ένα κάρο ευρώ. Από πού θα τα αντλήσει ο Δήμος; Με την οικονομική κρίση που μας ταλανίζει, θα μπορέσει να προτείνει κάτι τέτοιο κάποιος δήμαρχος;» Η απάντησή του με γέμισε χαρά: «Για τη χρηματοδότηση ενός τόσο προηγμένου έργου στην Καβάλα δεν απαιτούνται πόροι από τα ταμεία του Δήμου. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η ελληνική κυβέρνηση προσφέρουν εκατομμύρια ευρώ μέσω εξειδικευμένων προγραμμάτων που χρηματοδοτούν στο 100% την αγορά αισθητήρων, τη δημιουργία εφαρμογών για τους πολίτες και τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης». Μου είπε μάλιστα και τα υπάρχοντα προγράμματα από τα οποία μπορούν να αντληθούν τα χρήματα, όπως:
- Πρόγραμμα «Ψηφιακός Μετασχηματισμός» (ΕΣΠΑ)
- Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF)
- Ευρωπαϊκά Ερευνητικά Προγράμματα (Horizon Europe)
- Το Πράσινο Ταμείο
Αυτές είναι οι πηγές που μπορούν να χρηματοδοτήσουν ένα τέτοιο έργο, αναλύοντας τα ποσά από το καθένα πρόγραμμα και για ποιον σκοπό. Ως στρατηγική κίνηση για να εγκριθεί η χρηματοδότηση γρήγορα, το έργο πρέπει να παρουσιαστεί ως «Ολοκληρωμένο Σύστημα Περιβαλλοντικής Θωράκισης και Ανοιχτής Πληροφορίας του Πολίτη». Η ΕΕ χρηματοδοτεί με προτεραιότητα συστήματα που δίνουν τα δεδομένα απευθείας στους πολίτες για λόγους διαφάνειας. Αυτά μου είπε ο φίλος μου της ΤΝ. Δεν τα άφησα έτσι, τα έψαξα, γιατί καμιά φορά ο φίλος αυτός μπερδεύεται και κάνει λαθάκια. Όλα όσα μου είπε ήταν ακριβή και αληθινά. Η Τεχνητή Νοημοσύνη μίλησε και έδωσε λύση εφικτή και πλήρως καλυμμένη σε όλους τους τομείς της. Η Τεχνητή Νοημοσύνη αποδεικνύει ότι μπορεί να λύσει το πρόβλημα της ρύπανσης της Καβάλας. Λέτε να υπάρξει και κάποιος με την ανθρώπινη νοημοσύνη για να το υλοποιήσει;
Παναγιώτης Φώτου
